Categories: اندیشه

طبیعت تأثرات

اسپینوزا معتقد است که تأثرات ما، چیزهایی چون عشق و نفرت و حسادت و آز و دلسوزی، همانند سایر اشیای جزئی، از ضرورت طبیعت پیروی می‌کنند. پس اسپینوزا این تأثرات را هم همچون خط و شکل و حرکت در ریاضی قابل توضیح و تبیین می‌داند. تأثرات به طور کل، به دو دسته‌ی تأثرات فعال و تأثرات منفعل تقسیم می‌شوند. اگر علت یک تأثر درونی باشد ـ یعنی مرتبط به طبیعت بشر باشد و بنابراین از تصورات تام ما ناشی شده باشد ـ آن را فعال می‌نامیم. اما اگر علت تأثر بیرونی باشد ـ یعنی مرتبط به طبیعت خارجی باشد و بنابراین از تصورات ناقص ما ناشی شده باشد ـ آن را منفعل می‌نامیم. به هر حال، تأثر چه از نیروی فعال و چه از نیروی منفعل ما ناشی شده باشد، سبب کاهش یا افزایش کوناتوس (قدرت پایداری در هستی) ما می‌شود. ما همانند هر موجود دیگری در حال کوشش برای پایداری در هستی هستیم. کوناتوسی که صرفن به نفس مربوط باشد اراده نامیده می‌شود.

عتیق اروند

Recent Posts

مسئله‌ی کارگران؛ نقد فرهنگ دینی و ترویج آگاهی انقلابی

وحدت و مبارزه‌ی اضداد یکی از قوانین فلسفه‌ی مارکسیسم است: در همه چیز، در همه‌ی پدیده‌ها و روندها، دو قطب…

5 سال ago

مانیفست جنبش مستقل زنان افغانستان

این متن چکیده‌یی از ایده‌ها و اندیشه‌ها‌ی مبارزات مستقلانه‌ی زنان افغانستان در یک سده‌ی گذشته برای تحقق برابری، آزادی و…

5 سال ago

حیله‌یی به نام «وحدت ملی»

پس از تجربه‌ی بد «حکومت وحدت ملی» به رهبری غنی و عبدالله اگر آبروی ناچیزی هم به عبارت «وحدت ملی»…

5 سال ago

کودتای خونین علیه خبرنگاران

چندسال پیش وقتی در فیسبوک می‌نوشتم، کمتر احساس در تیررس‌بودن و ترورشدن را داشتم و آزادانه‌تر می‌نوشتم و زیاد بند…

5 سال ago

مفاهیم مشترک اسپینوزایی

تقریبن در اثری از اسپینوزا نیست که آثار به کارگیری مفاهیم مشترک مشهود نباشد. از نخستین رساله‌اش گرفته تا آخرین…

5 سال ago

خوانش اگزیستانسیال یاسپرس از عیسای مسیح

در این مقاله برآنیم تا به خوانش اگزیستانسیال کارل یاسپرس از زندگی و مرگ و پیام عیسای مسیح نقب بزنیم.

5 سال ago